Anasayfa » KİSTİK FİBROZİS » Kistik Fibrozis Tedavisi

Kistik Fibrozis Tedavisinde Fizyoterapi ve Beslenme

Kistik Fibrozisin tedavisi akciğerde biriken koyu balgamın dışarıya atılmasını kolaylaştırmak için yapılan fizyoterapi seanslarını mutlaka içermelidir. Fizyoterapi diğer tedaviler kadar önemlidir. Fizyoterapi de akciğerin içindeki balgamı dışarıya atmak için fizyoterapistin önerdiği yöntemler aile tarafından kullanılarak sabah ve akşam en az 10 dakika yapılmalıdır. Eğer bir solunum yolu enfeksiyonu varsa bu süre 20 dakika ve günde 3 defaya kadar çıkarılmalıdır Fizyoterapiden amaç akciğerin içinde biriken sekresyonları (yapışkan salgıları) dışarıya atmak olduğu için çok kuvvetli uygulanmalıdır. Eğer elle yapılacak ise parmak uçları birleştirilerek bir kubbe haline getirilir ve belli bir ritimle ve güçlü şekilde göğüs kafesinin üzerine adeta davul çalar gibi her iki elle birlikte vurma şeklinde yapıldıktan sonra iki elle göğüs kafesi kavranarak titreşim yaptırarak balgamın atılması sağlanır. Bunun her pozisyonda yapılması çok önemlidir. Çocuk yan yatarken, sırt üstü, yüzükoyun ve özellikle baş aşağı pozisyonunda akciğerin alt loplarındaki balgamların dışarıya boşalmasının sağlanması için yapılmalıdır.

Fizyoterapiyi kolaylaştıran bazı cihazlar çıkarılmıştır. Bir tanesi flutter cihazı dediğimiz nefes alıp vermeyi ağızdan yaptığınız zaman akciğerin titreşime geçerek balgamın çıkmasını sağlayan bir cihazdır.

Fizyoterapi dışında beslenme kistik fibrozis için en kritik yaklaşımdır. Beslenme çok önemlidir çünkü kistik fibrozisli çocuklar mideye aldıkları yiyecekleri kanlarıyla vücudun gerekli organlarına taşıyamamaktadırlar. Mideye alınan yiyecekler hiçbir işlem görmeden özellikle yağlı yiyecekler bağırsaktan dışarı atılmaktadır. Dolayısıyla bu çocuklarda yeme işlemi anlamsız hale gelmektedir. Bu çocuklar aşırı miktarda yemek yemelerine rağmen bir türlü büyüyemeyen çocuklardır. O nedenle eski devirlerde bu çocuklar yağlı yemekleri sindiremiyor yağsız yemek yedirin yaklaşımı olmuştur. Son derece yanlış bir yaklaşımdır. Çünkü bunun denendiği devirlerde bu hastalığın yaşam süresi çok azalmıştır. Çocuklara yağlı gıdalar verilip yağın sindirimi sağlayacak maddelerde aynı anda verilerek o yağların vücut içine emilmesi ve kan dolaşımıyla yapı taşı olarak kullanacak organlara gönderilmesi ancak tedaviyi başarılı hale getirmiştir. Bu çocukların normal yaşıtı olan çocukların aldığı kalorinin daha fazlasını alması gerekmektedir ve aldıkları toplam kalorinin %50 sinin yağlardan oluşması şarttır. Normal insanlarda bu yağ oranı % 35 in üzerine geçmezken bu çocukların % 50 sinin yağlardan oluşması gerekmektedir. Şöyle de bir nedeni vardır bunun yağı hazmedemediği için verdiğimiz enzimlerle ve ağızdan verilen hazım maddeleriyle en fazla %25’i vücut içerisine alınmaktadır. Verdiğimiz yağın tamamı alınmayacağı için yüksek yağ oranında yiyecek vermek gerekir. Diğer tarafından yağ, birim kalorinin en yüksek olduğu gıda ürünüdür. Karbonhidrat ve proteinle karşılaştırdığımız zaman 1 gram yağ 9 kalori içerir hâlbuki karbonhidrat veya proteinler 4’er kalori içerir. Yüksek kaloriyi bir insana verebilmeniz için yağ oranını arttırmanız gerekir aksi takdirde yemek hacmini çok arttırmak gerekir.

Kistik Fibrozisli çocukların beslenmesinde erişkinlerde ve yaşlılarda yasakladığımız bütün yiyecekleri özellikle teşvik ediyoruz. Yiyeceklerin kızartılması, tereyağı ilave edilmesi ara ve ana öğünlerin zenginleştirilmesine dikkat edilmelidir. Kistik Fibrozis hastası çocuk sabah kahvaltısı, öğle ve akşam yemeğinde bölünmüş kalorisinin büyük kısmını kullanmalı ayrıca sabah kahvaltısı ile öğlen arasında bir kuşluk kahvaltısı ve öğlen ve akşam yemeği arasında bir ikindi kahvaltısı gereklidir. Akşam yatmadan bir kahvaltı öğünü daha ilave edilir. Dolayısıyla 3 ana 3 ara öğün tavsiye edilir. Özellikle çorbalarına ilave tereyağı katılması, bebeklerin mamalarına zeytinyağı katılması gibi yağdan zenginleştirilmiş formüller düşünülebilir. Ayrıca yağ emiliminin bozuk olması yağda eriyen vitaminlerinde vücuda az geçmesine neden olmaktadır. Bunlar A, B, E ve K vitaminleridir. Bu vitaminlerin dışarıdan takviyesini sağlayacak vitamin tabletleri de alınması gereklidir.

Kistik fibroziste beslenme çok önemlidir ve beslenmenin yanında verilmesi gereken vitaminler çeşitli katkı maddeleri önemlidir. Polivitaminlerin yanı sıra zenginleştirilmiş A, B, E ve K vitaminlerinin de verilmesi ayrıca çinko gibi eser elemanlarında verilmesi önemlidir. Çocuğun beslenmesi sırasında verilecek olan enzimler özellikle yağ sindirimini sağlayan enzimler yemek arasında verilmektedir. Yemek dışında bir başka saatte verilmeleri hazmı sağlamaktadır. Çocuğa yemeğe başladıktan sonra veya ortasına geldiğinde bu enzimi yani yağı sindirmesini sağlayacak olan ilacı verip yemek yemeye devam etmesi gerekmektedir. Ana öğünlerde daha fazla miktarlarda ara öğünlerde daha düşük miktarlarda yağ sindirimini sağlayan ilaçlar kullanılmalıdır.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir